Anasayfa / Nedir ? / Mondros Mütarekesi

MONDROS MÜTAREKESİ

I. Dünya Savaşı sonunda yenik düşen Osmanlı İmparatorluğu ile İngiltere, Fransa ve İtalya arasında imzalanan mütareke (30 Ekim 1918). Mütareke görüşmeleri Limni Adası'nın Mondros limanında İngiliz zırhlısı Agamennon'da yapıldı. Mütarekeyi Osmanlı Devleti adına Bahriye Nazırı Rauf Bey, Hariciye Nezareti Müsteşarı Reşat Hikmet Bey, Harbiye Nezareti adına Yarbay Sadullah Bey imzaladılar. İngiltere, Fransa ve İtalya adına da İngiltere'nin Akdeniz Bölgesi başkomutanı Amiral Arthur Calthorpe imzaladı.

Mütareke metni yirmi beş maddeden ibaret olup başlıca koşulları şunlardır: 1) Çanakkale ve Karadeniz boğazları açılacak, Karadeniz'e geçiş sağlanacaktır. Çanakkale ve Karadeniz boğazları kaleleri, Müttefiklerce işgal edilecektir. 2) Osmanlı sularındaki bütün mayın tarlalarının, torpido kovanlarının ve başka engellerin yerleri gösterilecek, bunların taranmasına ve kaldırılmasına yardım edilecektir. 3) Müttefik savaş tutsaklarıyla gözaltında ya da tutsak bulunan Ermenilerin tümü İstanbul'da toplanacak ve hiçbir koşula bağlı olmaksızın Müttefiklere teslim edilecektir. 4) Sınırların denetlenmesi ve iç düzenin korunması için gerekli olan birlikler dışında Osmanlı ordusu, derhal terhis edilerek, ordunun silâh ve cephanesi, taşıtları, bütün araç ve gereçleri Müttefiklere teslim edilecektir. 5) Donanma teslim olacak ve Osmanlı limanlarından dışarıya çıkmayacak; Osmanlı Devleti'nin bütün limanları ve tersaneleri Müttefiklere teslim edilecektir. 6) Müttefikler güvenliklerini tehlikede gördükleri herhangi bir stratejik bölgeyi, asker çıkararak işgal edebilecektir. 7) Toros tünelleri Müttefiklerce işgal edilecektir. 8) Osmanlı Hükümeti'nin haberleşmeleri dışında bütün telsiz, telgraf ve kablo istasyonları Müttefiklerce denetim altına alınacaktır. 9) Osmanlı Devleti İttifak Devletleri ile (Almanya ve müttefikleri) bütün ilişkilerini kesecektir. 10) Erzurum, Sıvas, Diyarbakır, Elazığ, Van, Bitlis'te bir karışıklık çıkarsa, Müttefikler bu illerin herhangi bir bölümünü işgal etme hakkını ellerinde tutacaktır. 11) Müttefikler ile Osmanlı Devleti arasında düşmanca hareketler 31 Ekim 1918 Perşembe günü yerel saatle öğleden başlayarak kesilecektir. Mondros Mütarekesi'nin imzalanmasından dokuz gün sonra Ahmet İzzet Paşa istifa etti. Tevfik Paşa'nın başkanlığında güçsüz bir hükümet kuruldu. Müttefikler (İtilâf Devletleri) de mütareke koşullarından daha ağır bir uygulamaya giriştiler.